Mode is veel meer dan kleding kopen en dragen. Het is een manier om jezelf te laten zien aan de wereld. Wat je aantrekt, vertelt iets over wie je bent, waar je vandaan komt en wat je belangrijk vindt. Dat geldt niet alleen voor mensen die veel aandacht besteden aan hun uiterlijk. Het geldt voor iedereen. Want ook wie zegt niets met kleding te hebben, maakt elke ochtend een keuze. Die keuze zegt altijd iets.

De geschiedenis van stijl en kleding

Al duizenden jaren geleden gebruikten mensen kleding om zich te onderscheiden. In oude beschavingen zoals het Oude Egypte en het Romeinse Rijk vertelden stoffen en kleuren precies welke positie iemand had in de samenleving. Paars was lang voorbehouden aan koningen en keizers, omdat de kleurstof zeldzaam en duur was. Pas veel later, door de opkomst van fabrieken en massaproductie in de negentiende eeuw, werd mooie kleding bereikbaar voor meer mensen. Vóór die tijd maakten de meeste mensen hun kleding zelf of lieten het maken door een kleermaker. Het idee van seizoensgebonden collecties, zoals we dat nu kennen, begon pas echt vorm te krijgen in Parijs rond het midden van de negentiende eeuw. Ontwerpers als Charles Frederick Worth worden gezien als de eersten die kleding presenteerden als kunst, met een naam aan het label. Zo ontstond wat we nu de haute couture noemen.

Hoe trends ontstaan en verdwijnen

Een trend begint zelden op de catwalk. Vaak komt een nieuwe stijl van jongeren op straat, van muzikanten of van sociale media. De jaren negentig brachten baggy jeans en oversized truien, mede dankzij de hiphop en grungecultuur. Die stijlen kwamen van onderaf, niet van grote modhuizen. Pas daarna pakten grote merken deze looks op en brachten ze naar een breder publiek. Tegenwoordig gaat dat proces veel sneller. Een outfit die maandag te zien is op een bekend account, kan vrijdag al in de schappen liggen bij een goedkope keten. Dit fenomeen heet fast fashion: kleding die snel en goedkoop geproduceerd wordt en net zo snel weer verdwijnt. De keerzijde is dat er enorm veel kleding weggegooid wordt. Wereldwijd belandt jaarlijks meer dan 92 miljoen ton textiel op de vuilstorthoop. Dat is een gevolg waar steeds meer mensen zich bewust van worden.

Duurzame kleding wint terrein

De bewustwording rond de gevolgen van de kledingindustrie groeit. Steeds meer mensen kiezen voor tweedehands kleding, ruilen onderling of kopen van merken die transparant zijn over hun productiewijze. Tweedehandsplatforms als Vinted en Depop zijn enorm populair geworden, zeker onder jongeren. Dit is niet alleen goed voor het milieu, het is ook betaalbaar. Wie snel wil wisselen van stijl hoeft daarvoor geen nieuwe kleding te kopen. Vintage kleding heeft daarnaast een heel eigen aantrekkingskracht: het is uniek en heeft een verhaal. Naast tweedehands zijn er ook merken die bewust inzetten op eerlijke productie, met aandacht voor de arbeidsomstandigheden van fabrieksarbeiders. Na de ramp in de Rana Plaza fabriek in Bangladesh in 2013, waarbij meer dan duizend mensen omkwamen, groeide de roep om eerlijkere kledingketens sterk. Sindsdien is het label “eerlijk gemaakt” steeds zichtbaarder geworden op kleding.

Kleding als persoonlijke uitdrukking

Wat je draagt is ook een vorm van communicatie. Sommige mensen kiezen bewust voor kleding die past bij een subcultuur, zoals gothic, skate of cottagecore. Anderen willen juist opvallen, of precies niet opvallen. De kledingindustrie speelt daar slim op in met een enorm aanbod voor elk type persoon. Toch is persoonlijke stijl iets wat je niet koopt, maar opbouwt. Het groeit mee met wie je bent en wie je wilt zijn. Jonge mensen experimenteren vaak meer met kleur en snit, terwijl anderen juist rust zoeken in vaste kleuren en eenvoudige sneden. Er bestaat geen goede of foute manier om je te kleden, zolang het aanvoelt als jijzelf. Dat is misschien wel de mooiste eigenschap van kleding: het is altijd persoonlijk, zelfs als het massaal geproduceerd is.

Veelgestelde vragen

Wat is fast fashion precies?
Fast fashion is een manier van kleding produceren waarbij nieuwe stijlen heel snel en goedkoop worden gemaakt. De kleding volgt trends op de voet en is daardoor betaalbaar voor veel mensen. Het nadeel is dat de kleding vaak van mindere kwaliteit is en snel weggegooid wordt. Dit zorgt voor veel textielafval en heeft een grote impact op het milieu.

Hoe kan ik duurzamer omgaan met kleding?
Duurzamer omgaan met kleding begint bij minder kopen en beter onderhouden wat je al hebt. Kies voor tweedehands winkels of ruilplatforms, zoek naar merken die open zijn over hun productie, en was kleding op lage temperatuur. Kleding repareren in plaats van weggooien scheelt ook veel.

Hoe beginnen trends bij grote modemerken?
Grote modemerken presenteren twee keer per jaar nieuwe collecties, in de lente en de herfst. Ontwerpers laten zich inspireren door kunst, muziek, geschiedenis en cultuur. Na de catwalks in steden als Parijs, Milaan en New York passen andere merken populaire elementen aan voor een breder publiek. Tegenwoordig spelen ook sociale media een grote rol bij het verspreiden van nieuwe stijlen.

Is vintage kleding hetzelfde als tweedehands kleding?
Vintage kleding en tweedehands kleding zijn niet hetzelfde. Tweedehands kleding is simpelweg al eerder gedragen kleding. Vintage kleding verwijst naar stukken die minstens twintig jaar oud zijn en een duidelijke stijl van een bepaald tijdperk hebben. Vintage wordt vaak gezien als waardevoller of unieker dan gewone tweedehands kleding.